Dua
Dua nedir, nasıl dua edilmelidir ve duanın kabulü için nelere dikkat edilmelidir?
Cevap
Dua, Allah'a yakarış, münacat, O'nun karşısında ezikliğini ve acizliğini dile getiriş ile ihtiyacını yalnızca Allah'a arz etmenin yoludur1. Mümin dua ettiğinde ya ahirette azık olur, ya bu dünyada kabul edilir ya da ulaşacak bir bela geri çevrilir2. Ayrıca dua, takdir edileni ve edilmeyeni, inmekte olan ile henüz inmemiş olan belaları savar ve geri çevirir34.
Duanın Ediliş Usulü ve Adabı
- Prof. Dr. Haydar Baş'ın aktardığına göre, dua ederken mutlak ifadeler yerine dikkatli olunmalıdır; örneğin "Beni yarattıklarından hiçbirine muhtaç etme" şeklinde değil, "Allah'ım, beni kötü kullarına muhtaç etme" şeklinde dua edilmelidir1.
- İmam Zeynelabidin aleyhisselam'ın Kabe'yi tavaf sırasındaki duasında olduğu gibi, Allah'a ulaştırıcı yollara iletmesi, zor ve şiddetli olanı kolaylaştırması, gizlide ve açıkta Allah'ı zikretmeyi ilham etmesi ve tertemiz ameller yaptırması istenmelidir12.
- Allah'a hamdü sena ve Peygamber'e (sallallahu aleyhi ve sellem) ile hidayet imamlarına çokça salatü selam gönderilmeden önce yapılan dua, kirişsiz ok atan kimsenin duası gibidir ve kabul görmez56.
- Dua metoduna göre; farz eda edildikten sonra Allah ululanır, methedilir, Risalet şehadet edilir ve hatırlanan günahlar bir bir, unutulanlar ise genel olarak itiraf edilerek tövbe edilir5.
- Günahlardan pişmanlık duyularak doğru bir niyet, korku ve ümitle Allah'tan bağışlanma dilenmeli, rızanına ve cennetine ulaştıracak nimetler istenmelidir5.
Duanın Kabulünü Engelleyen Haller ve Kabul Olmama Sebepleri
- Duanın kabulünü engelleyen ve duanın kabul olmamasına sebep olan günahlar arasında kötü niyetli olmak, batını bozuk olmak ve kardeşlerine ikiyüzlü davranmak yer alır2.
- Duanın kabul olacağına inanmamak, farz namazları vakitleri geçinceye dek geciktirmek duanın kabulünü engeller2.
- İyilik ve sadakayla Allah'a yaklaşmayı terk etmek ile konuşmada küfür ve sövmeye başvurmak da duanın kabul olmama sebeplerindendir2.
- Evinde oturarak "Allah'ım bana rızık ver" diyen kimsenin, kendi malını zayi ederek dua edenin, hanımı hakkında beddua edenin ve şahit ile senet olmaksızın başkasına mal vererek dua edenin duası kabul olmaz7.
- Duasının kabulünün gecikmesinden dolayı kalbe kuşku düşmemeli, şeytana uyulmamalı ve Allah'ın rahmetinden ümit kesilmemelidir3.
Sonuç
Prof. Dr. Haydar Baş'ın aktardığına göre, mümin bir kulun duası geciktirildiğinde bunun nedeni sesinin sevilmesi ve ağlayışının duyulmak istenmesidir3. Allah'ın dünyayla ilgili olarak müminlerin istediklerinden geciktirdiği şeyler, onlara çabuk verdiği şeylerden daha hayırlıdır3. Mümin, zorlukta nasıl dua ediyorsa rahat durduğu zamanda da öyle dua etmeli, dua etmekten usanmamalıdır çünkü dua Allah katında yüksek bir makama sahiptir3.
Kaynaklar
-
1 İmam Zeynelabidin Es-Seccad Kitap1. Kısım · 6. Bölüm: Zühd ve Takva Timsali Olarak İmam ZeynelabidinKaynakta geçen ifade:
Bir zat, İmam Seccad aleyhisselamın yanındayken şöyle bir dua etti: "Allah'ım, beni yarattıklarından hiçbirine muhtaç etme." İmam aleyhisselam, adamın böyle bir dua ettiğini görünce şöyle buyurdular: "Kesinlikle böyle bir dua etme. Çünkü başkasına muhtaç olmayacak hiçbir kimse yoktur. Herkesin birbirine ihtiyacı vardır. Dua ederken şöyle de: Allah'ım, beni kötü kullarına muhtaç etme." İmam aleyhisselam'ın Allah'ın rızası için ettiği duası: "İlahi,…
-
2 İmam Zeynelabidin Es-Seccad Kitap1. Kısım · 6. Bölüm: Zühd ve Takva Timsali Olarak İmam ZeynelabidinKaynakta geçen ifade:
Kederimi dağıtacak sensin." Mümin dua ettiğinde ne olur? İmam Zeynelabidin aleyhisselam şöyle buyurmuştur: "Bir mümin dua ettiğinde üç sonuçtan biri gerçekleşir: Ya kendisine ahirette azık olur veya bu dünyada kabul olur ya da ona ulaşacak bir belayı geri çevirir." Allah'tan O'nu zikredebilmeyi istediği duası. İlahi, ıssız yerde kalabalık arasında, gecede, gündüzde, açıkta, gizlide, kolaylıkta, zorlukta seni zikretmeyi ilham et bize.…
-
3 İmam Rıza Kitap2. KısımKaynakta geçen ifade:
Yani takdir edilmesini engeller." Hasan bin Ali el-Veşşah rivayet eder. Ebu'l-Hasan İmam Rıza Aleyhisselam şöyle buyurdu: Ali bin Hüseyin Zeynelabidin aleyhisselam şöyle derdi: Dua, inmekte olan ve henüz inmemiş olan belaları savar.'" Duası geç kabul edilen kimse.
-
4 İmam Musa Kazım Kitap13. Bölüm: İmam Musa Kazım'dan nakledilen hadis, tefsir ve dualarKaynakta geçen ifade:
Ebu'l-Hasan Musa bin Cafer aleyhisselam şöyle buyurdu: "Duayı elden bırakmayın. Çünkü Allah'a dua etmek, O'ndan istemek, takdir edilmiş, sadece uygulaması kalmış dahi olsa belayı geri çevirir. Allah Azze ve Celle'ye dua edildiği ve O'ndan istendiği zaman bela bir şekilde dönüp gider." Ebu Vellat rivayet eder.
-
5 İmam Cafer-i Sadık Kitapİmam Cafer Es-Sadık serisi · 2. KısımKaynakta geçen ifade:
O günahlardan pişmanlık duyarak doğru bir niyet, korku ve ümitle Allah'tan bağışlanma diler ve şunları söylersin: "Allah'ım!" "Ben günahlarımdan dolayı senden özür ve bağışlanma diliyorum. Sana tevbe ediyorum. Öyleyse beni itaatine yönelt. Beni bana farz kıldığın, yani seni hoşnut eden her şeye muvaffak kıl. Şüphesiz ben, kendisini nimetlendirmediğin halde senin itaatinden birine ulaşan, onu yapmaya muvaffak olan hiç kimseyi görmedim. Öyleyse öyle bir nimet ver ki onunla rızvanına ve cennetine ulaşayım." Daha sonra hacetlerini iste.
-
6 İmam Musa Kazım Kitap13. Bölüm: İmam Musa Kazım'dan nakledilen hadis, tefsir ve dualarKaynakta geçen ifade:
"Nafile namazlar, her mümin için Allah'a yaklaştıran bir vesiledir. Hac, zayıf kimselerin cihadıdır. Her şeyin zekatı vardır. Bedenin zekatı da nafile oruçtur. Allah'ı bilmekten sonra ibadetlerin en faziletlisi, haya yerlerini haramdan korumaktır. Allah'a hamd ve Peygamberi (sallallahu aleyhi ve aleyhine salat etmeden önce dua eden kimse, kirişsiz ok atan kimse gibidir. Kirişsiz ok hedefine ulaşmadığı gibi, böyle bir dua da…
-
7 İmam Cafer-i Sadık Kitapİmam Cafer Es-Sadık serisi · 2. KısımKaynakta geçen ifade:
Buyurdu ki: "Allah'ın dininin adı İslam'dır. O, siz olmadan önce ve sizden sonra da Allah'ın dinidir. Kim Allah'ın dinini kabul ederse, o Müslümandır. Kim Allah'ın emirlerine göre amel ederse, o mümindir." Yunus bin Abdurrahman, acılan Ebu Salih'ten şöyle rivayet etmiştir: Ebu Abdullah Cafer-i Sadık aleyhisselama dedim ki, "Bana imanın sınırlarını göster." Dedi ki: "Allah'tan başka ilah olmadığına ve Muhammed ﷺ'nin…
Bu sayfa 12 Ekim 2026 tarihinde kaynaklardan derlendi.